Klasztor w Rile został założony w X wieku przez św. Jana z Riły, pustelnika kanonizowanego przez Kościół prawosławny. Jego ascetyczne mieszkanie i grób stały się miejscem świętym i przekształciły się w zespół klasztorny, który odegrał ważną rolę w życiu duchowym i społecznym średniowiecznej Bułgarii. Zniszczony przez pożar na początku XIX w., odbudowany został w latach 1834–1862. Zabytek, charakterystyczny przykład bułgarskiego renesansu (XVIII–XIX w.), symbolizuje świadomość słowiańskiej tożsamości kulturowej po stuleciach okupacji.